Hoe kunnen we Europa gelijktijdig duurzamer, competenter en weerbaarder maken? Die vraag stond centraal tijdens de North Sea Port Conference 2026 op 21 september in Gent. Meer dan 500 deelnemers uit havens, industrie, overheden, kennisinstellingen en maatschappelijke organisaties deelden inzichten over de toekomst van de Europese industrie en de cruciale rol van havengebieden in de energie- en klimaattransitie.
De conferentie maakte duidelijk dat de uitdagingen groot blijven, maar dat samenwerking, investeringen en daadkracht essentieel zijn om van ambitie naar concrete actie en snelheid te gaan. De kennis en ambitie rond thema's zoals waterstof, circulariteit, CCUS en infrastructuur onderstrepen opnieuw het enorme potentieel van de grensoverschrijdende haven om de duurzame industrie vorm te geven: in onze regio, in Nederland, in Vlaanderen, in België en in Europa.
“Wat tijdens de vele gesprekken en bijdragen vooral naar voren kwam: de transitie naar een duurzame én concurrerende industrie kunnen we alleen samen realiseren. Havens en industrieclusters zoals North Sea Port vormen daarbij een cruciale schakel tussen innovatie, investeringen en maatschappelijke vooruitgang”, aldus Cas König, CEO van North Sea Port.
Van alarmbel naar actie
Een terugkerend onderwerp tijdens de conferentie was de toekomst van de industrie in Europa. Twee jaar nadat North Sea Port, samen met enkele grote deltahavens in het ARRRA-cluster, de alarmbel luidde over het dalende concurrentievermogen van Europa, is het besef van het belang van een sterke industriële basis toegenomen. Industrie, investeringen en strategische autonomie staan nu hoog op de Europese en nationale agenda's. Tegelijkertijd was de boodschap duidelijk: de urgentie blijft groot. Daarom heeft North Sea Port in haar strategisch plan al expliciet acties en versnellingen opgenomen. De conferentie bood een platform om die ambities samen met partners verder te ontwikkelen, met bijdragen vanuit Vlaanderen, Nederland, de Benelux en Europa. Tijdens gesprekken met partners zoals Fluxys, Gasunie en diverse industriële spelers werd duidelijk dat de uitdagingen en oplossingen nationale grenzen overstijgen.
Infrastructuur als sleutel tot de transitie
Tijdens verschillende sessies werd benadrukt dat infrastructuur cruciaal is voor de energietransitie. Nieuwe energieverbindingen, waterstofnetwerken, CO₂-transport, waterwegen en spoorinfrastructuur vormen de fundamenten waarop toekomstige investeringen kunnen worden gebouwd. Ook het belang van een stabiel en voorspelbaar regelgevend kader kwam aan bod. Langetermijnzekerheid is nodig om haven en bedrijven het vertrouwen te geven om te investeren in innovatieve projecten.
Tegelijkertijd werden inspirerende voorbeelden uit het havengebied aangehaald. Projecten rond waterstof, CO₂-reductie, energie-infrastructuur en duurzame logistiek laten zien dat de transitie geen toekomstbeeld meer is, maar volop in uitvoering is. Initiatieven zoals de eerste Belgische waterstofvallei FLHyPorts (Flanders Hydrogen Ports) tonen hoe productie, distributie en gebruik van waterstof steeds meer met elkaar verbonden raken en de basis vormen voor Europese samenwerking. De conferentie bood ook de gelegenheid om de Koploper Award van Nederland Waterstofland te overhandigen aan LBC in Vlissingen. Met lopende investeringen in de import en opslag van ammoniak, en plannen om verschillende schakels van de waterstofketen te verbinden, neemt dit bedrijf een strategische plek in North Sea Port in.
Een Europese proeftuin voor grensoverstijgende samenwerking
North Sea Port is uitgegroeid tot een uniek voorbeeld van succesvolle samenwerking over de grenzen heen. De haven bewijst dagelijks dat Vlaanderen en Nederland samen sterker zijn bij het aanpakken van economische, infrastructuur- en maatschappelijke vraagstukken. Voorbeelden zoals Smart Delta Resources, North Sea Port Talent, het North Sea Port District en de gezamenlijke samenwerking rond Rail Gent-Terneuzen onderstrepen dat een grensoverschrijdende aanpak essentieel is. Tegelijkertijd wordt erkend dat deze samenwerking nieuwe uitdagingen met zich meebrengt, waardoor voortdurende afstemming tussen beide landen noodzakelijk blijft.
Oproep tot versnelling
Met het oog op de komende Nederlands-Vlaamse Haventop werd tijdens de conferentie een heldere boodschap uitgesproken: de kwesties rond industrie, energie, verduurzaming en leveringszekerheid vragen om gezamenlijke inspanningen van overheden, havens, netwerkbeheerders en bedrijven. Belangrijke onderwerpen zoals versnelde vergunningstrajecten, een geïntegreerde aanpak en extra investeringen in energie-infrastructuur werden genoemd als essentiële voorwaarden om de benodigde voortgang te realiseren.
Vooruitkijken naar 2050
De conferentie stond niet alleen stil bij de uitdagingen van vandaag, maar keek ook verder naar de toekomst. Met het visietraject ‘Onze haven aan de Horizon 2050’ wil North Sea Port samen met partners een havengebied creëren dat zowel economisch sterk als duurzaam is en draagvlak in de omgeving heeft. De North Sea Port Conference 2026 liet zien dat hiervoor nu de basis wordt gelegd. Door gezamenlijk te investeren, te innoveren en te versnellen, kan de grensoverschrijdende havenregio uitgroeien tot een van de toonaangevende duurzame industrieclusters in Europa.
Beelden: North Sea Port
